Một dòng TODO đã nằm trong codebase lâu hơn cả người mới nhất của team. Đây là chuyện về nó, và về lần migration tiếp theo.
Trong codebase có một dòng comment mà ai mới vào team cũng hỏi:
// TODO: xoá field này sau khi migrate xong
Dòng đó đã nằm ở đó lâu hơn cả người mới nhất trong team. Migration thì xong từ lâu rồi. Nhưng field vẫn còn. Không ai dám xoá.
Vì sao không ai dám
Một hôm rảnh, mình thử grep tên field đó. Kết quả dài hơn mình nghĩ. Ở đây một câu if: có dữ liệu mới thì dùng, không thì đọc field cũ. Ở kia một câu if khác, viết hơi khác một chút. Chỗ nữa, fallback theo kiểu thứ ba.
Mỗi câu if đều hợp lý vào lúc nó được viết. Ai cần thì viết ngay chỗ mình cần, cho nhanh. Nhưng gộp lại thì không ai trả lời được câu hỏi đơn giản nhất: xoá field này đi thì cái gì hỏng?
Và khi không ai trả lời được câu đó, đáp án mặc định luôn là: thôi để đấy.
Lần migration tiếp theo
Vài tháng sau, bọn mình lại phải chuyển một loại dữ liệu khác sang cấu trúc mới. Lần này lớn hơn, đụng tới phần mà gần như request nào cũng đi qua. Mình nhìn dòng TODO kia và tự hứa: lần này không để lại một dòng như thế.
Việc đầu tiên không phải viết code. Mà là đếm. Có bao nhiêu chỗ đọc dữ liệu cũ, và đọc từ đâu. Con số ban đầu khiến cả team hơi hoảng. Nhưng nhìn kỹ thì phần lớn đều đọc qua cùng một lớp trung gian, chứ không đọc thẳng từ database. Giữ nguyên hình dạng lớp đó, chúng sẽ không bao giờ biết có cuộc chuyển nhà nào đang diễn ra. Phần thật sự phải sửa nhỏ hơn mình tưởng rất nhiều.
Việc thứ hai: logic chuyển tiếp chỉ được sống ở đúng một chỗ. Một module duy nhất được biết cả dữ liệu mới lẫn dữ liệu cũ. Mọi chỗ khác gọi qua nó. Trong định nghĩa hoàn thành của task, mình ghi thêm một dòng: không còn câu fallback nào nằm ngoài module này. Lúc review thì grep.
Đêm chạy backfill
Phần đáng sợ nhất của mọi migration là backfill, lúc chuyển toàn bộ dữ liệu cũ sang chỗ mới. Ai làm lâu chắc đều từng có một đêm ngồi canh script chạy, cầu trời đừng đứt giữa chừng.
Lần này bọn mình chia dữ liệu thành từng khoảng nhỏ, mỗi khoảng là một job riêng trong hàng đợi, ID cố định. Khoảng nào lỗi thì chỉ khoảng đó chạy lại. Chạy lại cả lượt từ đầu cũng ra đúng kết quả cũ.
Đêm chạy thật, có một khoảng bị lỗi. Nó tự thử lại, rồi xong. Mình biết chuyện đó vào sáng hôm sau, lúc đọc log với cốc cà phê. Đó là đêm migration đầu tiên mình ngủ đủ giấc.
Ngày xoá field
Bọn mình không làm kiểu big-bang. Field cũ vẫn để đó làm lưới an toàn. Code mới deploy, ghi song song cả hai nơi, chạy backfill, đối chiếu dữ liệu trên production. Mọi thứ khớp rồi mới tính chuyện xoá.
Ngày đó chưa tới. Nhưng khi nó tới, mình biết PR đó sẽ chỉ sửa đúng một file: gỡ nhánh fallback trong module chuyển tiếp, cộng một migration xoá field cũ. Review chắc chưa tới năm phút.
Và sẽ không có dòng TODO nào nằm lại để người mới phải hỏi.